انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران در مهرماه سال 1376 و در واقع دو ماه پس از روي كار آمدن دولت آقاي خاتمي در ايران، بنيانگذاري شد(سال 1997 ميلادي). اين تشكل به عنوان يك سنديكاي سراسري و ملي كارگري در وزارت كار و امور اجتماعي ايران به ثبت رسيده است.

با توجه به ماهيت صنفي و سنديكايي انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران، كساني كه به عضويت اين انجمن پذيرفته مي شوند بايد حتماً مشمول قانون كار بوده و در بخش تحريريه مطبوعات و نه ساير بخش هاي آن شاغل باشند. به عبارتي، عضويت مديران جرايد، كاركنان خبرگزاري هاي دولتي و همچنين كاركنان بخش هاي فني و اداري مطبوعات در انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران ممكن نيست. افرادي كه در بخش تحريريه مطبوعات شاغل هستند عبارتند از خبرنگاران، گزارشگران، ياداشت نويسان و مقاله نويسان، كاريكاتوريست ها، طراحان، عكاسان، مترجمان، ويراستاران، دبيران و سردبيران.

دفتر مركزي انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران در تهران، ميدان وليعصر، بلوار كشاورز، خيابان شهيد كبكانيان، كوچه هفتم، پلاك 87 واقع شده و گستره فعاليت آن تمامي شهرهاي كشور است. طبق اساسنامه، راه اندازي دفاتر استاني و خارج از كشور نيز مجاز است. در حال حاضر انجمن داراي دو دفتر استاني در استان های خراسان رضوي وکرمانشاه است و به زودي دفاتر ديگري در ساير نقاط ايران راه اندازي خواهد كرد. عضويت در انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران براي تمامي واجدين شرايط آزاد است و هيچكس را نمي توان به عضويت در آن مجبور و يا از ادامه عضويت منع كرد. دو نوع عضو در انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران وجود دارند:

اعضاي پيوسته كه بايد داراي حداقل سه سال سابقه كار مستمر در مطبوعات باشند. كساني كه سابقه كار آنها كمتر از سه سال و بيشتر از يكسال است به عنوان عضو وابسته پذيرفته مي شوند. اعضاي وابسته حق راي در مجامع عمومي ندارند. در صورتي كه عضوي حداقل يكسال حق عضويت خود را پرداخت نكند، طبق اساسنامه عضويت او تعليق مي شود. همچنين هر كس شرايط عضويت در انجمن را به دليل تغيير شغل از دست دهد، عضويت او در انجمن لغو خواهد شد.

انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران در حال حاضرحدود3700 عضو ثبت نام شده دارد که از این تعداد 370 نفر عضو وابسته و 3330 نفر عضو پیوسته ، و اعضای فعال ودارای حق رای در مجمع عمومی 1990 می باشد. این انجمن به عنوان سنديكاي كارگري در ايران در دپارتمان"NGO"هاي سازمان ملل متحد به ثبت رسيده و سازمان بين المللي كار(ILO) نيز طي گزارشي در سال 1381 از آن به عنوان "تنها سنديكاي مستقل و واقعي كارگري در ايران" ياد كرده است. انجمن صنفي همچنين عضو پيوسته فدراسيون بين المللي روزنامه نگاران(IFJ) است.

انجمن طبق اساسنامه و به لحاظ تشكيلاتي داراي سه ركن است:

1- مجمع عمومي كه بالاترين ركن تصميم گيري است و به صورت عادي هر سال يكبار و به صورت فوق العاده در مواقع لازم تشكيل جلسه مي دهد. اعضاي پيوسته انجمن، اعضاي مجمع عمومي محسوب مي شوند.

2- هيات مديره كه اعضاي آن با راي مستقيم اعضاي مجمع و براي يك دوره سه ساله انتخاب مي شوند و وظيفه اجراي اساسنامه و تصميمات مجمع عمومي و كليه امور اداري، سازماندهي و مديريت انجمن را بر عهده دارند. هيات مديره داراي 7 عضو اصلي و سه عضو علي البدل است. 4 عضو اصلي هيات مديره، عضو هيات رئيسه محسوب مي شوند كه عبارتند از: رئيس، دبير, نائب رئيس، خزانه دار.

3- بازرسان كه آنها نيز با راي مستقيم اعضاي مجمع و براي يك دوره يكساله انتخاب مي شوند. وظيفه آنها نظارت بر اجراي صحيح اساسنامه است.

به لحاظ ساختاري، انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران داراي بيش از ده كميته اصلي و فرعي است كه امور اجرايي و اداري انجمن را زير نظر دبير به انجام مي رسانند. مسئولان كميته ها را دبير انجمن با نظر هيات مديره منصوب مي كند. مهمترين اين كميته ها عبارتند از: رفاهي، بين الملل، حل اختلاف، فرهنگي، ورزشي، شناسنامه كار، تحقيق و پژوهش، آمار و اطلاعات، آموزشي، حقوقي و ... .

انجمن همچنين داراي يك دانشكده با ظرفيت بیش از 600صندلي آموزشي است. اين دانشكده كار تعليم و تربيت روزنامه نگاران، عكاسان خبري، مترجمان و ... را بر عهده دارد و از طريق آزمون سراسري، دانشجو مي پذيرد. در حال حاضر رشته هايي مثل مترجمي، خبرنگاري، عكاسي خبري و روابط عمومي در دانشكده انجمن تدريس مي شوند. اعضاي انجمن پس از قبولي در كنكور بدون مصاحبه وارد دانشكده مي شوند، اما ساير متقاضيان پس از قبولي در آزمون سراسري بايد در مصاحبه اي تخصصي شركت و امتياز لازم را براي قبولي كسب كنند.

انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران در كنار ساير فعاليت هاي فوق، دو صندوق را نيز براي حمايت مالي از خانواده روزنامه نگاران زنداني و روزنامه نگاران بيكار و روزنامه نگاراني كه نياز مالي دارند تاسيس كرده است. بودجه اين دو صندوق از محل كمك هاي مردمي و ساير منابع مالي ديگر تامين مي شود. انجمن همچنين براي حل مشكل مسكن روزنامه نگاران و با حمايت از اعضا، به آنان جهت تاسيس يك شركت تعاوني كمك كرده كه اين تعاوني در حال ساخت مسكن براي روزنامه نگاران است. انجمن پيشتر، بستر لازم را براي خانه دار شدن 108 نفر از اعضا فراهم كرده بود.

انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران در سال هاي گذشته به عنوان يكي از تشكل هاي اصلي حامي حقوق بشر و آزادي بيان و قلم در برابر هرگونه محدوديت نسبت به آزادي بيان و يا اعمال فشار بر مطبوعات و روزنامه نگاران واكنش نشان داده و مقاومت كرده است. ارائه خدمات حقوقي رايگان به اعضا از جمله اين فعاليت ها است.

همچنين در جريان تعطيلي يكباره بيش از 23 نشريه و بيكار شدن تعداد قابل توجهي از كاركنان مطبوعات در اوایل سال 1379، انجمن همه كاركنان نشريات تعطيل شده از خبرنگاران تا كاركنان بخش هاي فني و اداري را مورد حمايت قرارداد و حدود 1500 نفر از كاركنان مطبوعات از طريق انجمن موفق به دريافت كمك مالي و يا مستمري بيمه بيكاري شدند. در ارتباط با آزادي بيان و حمايت از جريان آزاد اطلاع رساني تا به حال صدها بيانيه از سوي انجمن صادر شده كه مجموعه آنها در كتابي تحت عنوان"دغدغه آزادي" به چاپ رسيده است. همزمان ده ها نشست و سخنراني نيز با حضور فعالان مطبوعاتي در اين خصوص برگزار شده است.

انجمن صنفي در راه حمايت از آزادي بيان هزينه هاي زيادي پرداخته است. بازداشت بيش از 100 نفر از اعضاي انجمن در سال هاي اخير و حتي بازداشت 5 نفراز اعضاي هيات مديره انجمن از جمله اين هزينه ها است(در سال هاي پس از روي كار آمدن آقاي خاتمي تا كنون بيش از100نفر از فعالان مطبوعاتي بازداشت شده اند كه برخي آزاد هستند و برخي نيز هنوز در زندان بسر مي برند).

آشنايي با اعضاي هيات مديره و نحوه تماس با دبيرخانه:

اعضاي اصلي و فعلي هيات مديره انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران، عبارتند از:

1- علي مزروعي – رئيس

2- ماشاءالله شمس الواعظين- نايب رئيس

3- بدرالسادات مفيدي - دبير

4- بهروز گرانپايه - خزانه دار

5- عليرضا رجايي- عضو اصلي هيات مديره

6- مسعود هوشمند رضوي- عضو اصلي هيات مديره

7- کریم ارغنده پور- عضو اصلي هيات مديره

8 - احمد زید آبادی - عضو اصلی هیات مدیره

9 - ابوالحسن مختاباد - عضو اصلی هیات مدیره

10 - آرش حسن نیا - عضو اصلی هیات مدیره

شماره تماس هاي انجمن:

88954796-88956365 فاكس:88963539

تماس مستقيم با دبير انجمن: Generalsecretary@aoij.org

درباره سايت و بولتن داخلي:

پايگاه اينترنتي دو زبانه انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران در سال 1378 راه اندازي و به موازات بولتن داخلي"روزنامه نگار" كه چند ماه پس از تاسيس انجمن، منتشر شد، اطلاع رساني در خصوص فعاليت هاي انجمن و ساير اخبار مرتبط با صنف روزنامه نگار را آغاز كرد. سايت اينترنتي انجمن تا كنون دوبار دستخوش تحولاتي به لحاظ شكلي و محتوايي شده و اكنون براي سومين بار، تلاش هايي براي فعال تر كردن آن آغاز شده است. اطلاع رساني بموقع به اعضا، مهمترين هدف سايت محسوب و از همكاري كليه اعضاي انجمن با سايت و بولتن"روزنامه نگار" استقبال مي شود. گفتني است دبير انجمن، سردبيري هر دو رسانه را بر عهده دارد.

علاقه مندان به همكاري با سايت و يا بولتن داخلي انجمن، مي توانند مطالب خود را به طور مستقيم به دبيرخانه انجمن به شماره فاكس 88963539 و يا به نشاني Generalsecretary@aoij.org ارسال كنند.

بولتن داخلي انجمن صنفي روزنامه نگاران ايران تحت عنوان "روزنامه نگار" به طور ماهيانه و در 5000 نسخه منتشر و براي اعضاي انجمن از طريق پست ارسال مي شود. ارسال بولتن براي اعضايي كه بيشتر از يكسال حق عضويت خود را پرداخت نكرده باشند، خود به خود قطع خواهد شد.